Interview - Gedreven door een warm hart en de Geest van God

Door Manny Hartman-Beumer

Hun terugkeer uit het dorp Karungu in Kenia wordt elke keer afgerond met een artikel in de Hoogeveensche Courant. Geregeld worden de lezers op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen in dit dorp aan het Victoriameer. Henk en Wilma van der Vinne willen op deze wijze aandacht vragen voor ‘hun kinderen’ in dit Afrikaanse land. Fijne, ontroerende verhalen, die mij na zoveel jaren nog steeds beroeren. Wat beweegt hen om al jaren lang zo nauw betrokken te zijn bij het verdriet en de armoede van met name kinderen in dit land in Zuid-Afrika? Wat is hun drijfveer geweest om de Andreas Manna Stichting op te richten, maar vooral ook om dit mooie werk vol te houden? Vragen die ik aan hen stelde en aan Elly en Rikkert Zuiderveld. Het zangduo dat vanaf het begin deze stichting een warm hart toedraagt.

We ontmoeten elkaar in de woning van Elly en Rikkert in de gemeente Westerveld, ver weg van het rumoer van het alledaagse leven, in een ambiance van rust waar niet alleen de omgeving verantwoordelijk voor is maar ook de aanwezigen in de kamer. We praten ongedwongen en vrij met elkaar over hun gezamenlijk project in Karungu en over hun geloof in Christus door wie ze gevoed worden om dit werk vol te kunnen houden.
De Andreas Manna Stichting zet zich al jarenlang in voor de weeskinderen in Karungu in Kenia. Vorig jaar is er ook een project gestart voor de straatkinderen in Ghana. ,,In Kenia geven we zorg aan weeskinderen. We doen dit samen met dominee William Otieno en zijn vrouw Peres. In het plaatsje Karungu, hartje Afrika, bouwden we in de afgelopen tien jaar een nieuw onderkomen voor de kinderen, zorgen voor hun levensonderhoud en betalen hun opleiding. Rondom deze kinderen realiseerden we met hulp van donaties allerlei voorzieningen, zoals schoon drinkwater, een ziekenhuis, ziekenvervoer, een nieuwe basisschool en een trekker met aanhanger en ploeg. Niet alleen de weeskinderen, maar ook hun vriendjes met hun - voornamelijk arme - ouders profiteren hiervan. In Ghana zijn Sammy en Lucy Ntumy met drie vrienden hard aan het werk voor straatkinderen in Takoradi, een havenstad in Zuidwest Ghana. Kinderen die op straat leven, volgen met onze hulp een opleidingstraject. Ook wordt met onze hulp een huis gehuurd van waaruit zestig straatkinderen hulp krijgen. Met minimale middelen leveren onze Afrikaanse vrienden een maximale prestatie. Wij proberen hier in Nederland zoveel mogelijk steun en financiële middelen te krijgen om ‘onze kinderen’ te kunnen blijven steunen’’, zegt Henk.

Crisis

Een gewone vraag aan Wilma hoe ze met haar man Henk betrokken raakte bij de oprichting van de Andreas Manna Stichting wordt beantwoord met een niet alledaags antwoord. Ze vertelt haar verhaal met af en toe een verdrietig moment als het over haar verlangen gaat om moeder te worden en dit niet gerealiseerd kon worden. ,,Wij trouwden in 1977, ik was toen 21 jaar oud. Eind 1979, ik was nog maar net 23 jaar, hoorden we dat onze wens om kinderen te krijgen niet in vervulling zou gaan. Toen ik dat hoorde, werd ik ziek van verdriet en depressief, ook mijn geloof kwam in een crisis terecht. Ik was boos op God, waarom deed Hij ons dit aan? Ik kwam ziek thuis te zitten en werken ging niet meer. Ook de wekelijkse kerkgang naar de Gereformeerde Kerk kwam op een laag pitje te staan. Toen ik las over een concert van Elly en Rikkert bezochten we dat. De liederen spraken ons aan. Het was voor ons logisch dat zij konden zingen over een God die goed is, zij hadden immers kinderen. Niet direct met toestemming van Henk besloot ik in een brief aan Elly en Rikkert uit te leggen wat de liederen met mij deden. Tot onze verbazing, en zeker voor Henk, kregen we een uitnodiging om langs te komen. Veel hebben we met elkaar over het geloof gesproken en gebeden. De contacten bleven en werden steeds frequenter. Het hielp ons om het verdriet en de pijn in een juist perspectief te zien. Samen zochten we naar een God van liefde die pijn en verdriet kan wegnemen. Hij is immers ook een God van lijden omdat Hij zijn Zoon aan het kruis liet nagelen voor de verzoening van onze zonden. Hij wil bij ons zijn als wij het moeilijk hebben en ons troosten. Ik vond de rust bij Hem en ik vind het een wonder dat God alle pijn en verdriet kan wegnemen. Ik ga met al mijn verdriet naar Hem toe en zie Hem als mijn Vader en Vriend. Mensen die God zoeken en Hem vinden krijgen ook de behoefte om uit dankbaarheid iets voor Hem te doen.’’

Zwart kindje

Wilma vervolgt: ,,Tijdens een gebed kreeg Elly een beeld van mij met een zwart kindje op schoot. Henk en ik waren wel actief in de Molukse gemeenschap met kinderen, maar dat was volgens Elly niet wat ze zag. We schonken er verder geen aandacht meer aan. Tien jaar later woonden we tijdens een zomervakantie in Noorwegen een evangelisatiedienst bij. Tijdens de dienst zong er een koor uit Kenia, na afloop praatten we nog wat en wisselden onze adressen uit. En zoals het wel vaker gebeurt zei de predikant tegen ons ‘kom eens langs’ .We dachten, hier komt toch niets van terecht, maar toen we thuiskwamen lag er al een brief uit Kenia. Het contact bleef en drie jaar later bezochten we Kenia. Er waren inmiddels meer dan tien jaar verstreken toen het ‘beeld’ van Elly uitkwam. Ik zat met zwarte kinderen op schoot. Je kunt het geloven of niet, maar toen kreeg ik kippenvel.’’ Elly reageert: ,,Ik ben geen medium hoor, ik ben een heel normaal mens, mijn hele leven krijg ik al beelden als ik bid. Ik denk dat God op zulke momenten even met me praat en ik even door een sluier heen mag kijken. God laat zich even aan mij zien zonder beperkingen van ruimte en tijd.’’

Diaconaal

Henk en Wilma van der Vinne hebben beiden een gereformeerde achtergrond. Henk was jeugdleider en tevens actief binnen de Arjos, destijds de jeugdafdeling van de AR-partij die later opging in het CDA. ,,Wij zijn blij dat we onze opvoeding genoten hebben binnen deze kerkelijke kringen, we hebben er veel van geleerd. We hebben echter afscheid moeten nemen van de institutionele kerk omdat we ons geloof anders gingen beleven en een andere invulling wilden geven. De aandacht voor de medemens kreeg een ander perspectief. We vinden dat de kerk de aansluiting met de mensen die leven aan de onderkant van de samenleving te veel mist. Ze staat, op een enkele uitzondering na, niet meer met ‘de benen in de modder’. Het collectegeld, dat zondags bijeengebracht wordt door de kerkgangers, wordt door de diaconieën beheerd en niet meer uitgedeeld. De ‘potten’ zitten vol, diaconieën zijn rijk, dit vind ik schrijnend, gezien de vele armoede die er in Nederland en in de Derde Wereldlanden is. Wij voelen ons de laatste jaren meer thuis bij de Evangelische Gemeente.’’
Henk heeft grote bewondering voor premier Balkenende. ,,Hij zegt openlijk dat hij een christen is. Dat hoor je iemand tegenwoordig niet meer hardop zeggen. Toch ben ik van mening dat politiek zeer beperkt tot dingen leidt die je eigenlijk wilt doen. Diaconaal bezig zijn en politiek verdragen elkaar niet. We moeten meer dingen doen vanuit ons hart. De kerk moet een missionaire gemeente zijn, dichtbij en veraf. We zijn hier op aarde met een opdracht. De zorg aan de kinderen in Afrika is een levenswerk van Wilma en mij geworden. Gelukkig worden we ondersteund door veel mensen die iets willen doen voor onze stichting, dat is telkens weer een geweldige ontdekking.’’

Steun

Het echtpaar Elly en Rikkert Zuiderveld heeft vanaf het begin de stichting gesteund. Elly is zangeres en schrijfster, Rikkert zingt en componeert. Ze zingen samen al meer dan dertig jaar voor kinderen en volwassenen, deels algemene liedjes, deels met een boodschap. Verder schrijven en vertalen zij ook voor andere artiesten en zijn ze wekelijks te zien in het tv-programma De Ark van Stekeltje. In de loop van de jaren zijn er zo´n 35 albums uitgebracht. Ze hielpen Wilma en Henk bij de oprichting van de Stichting en steunden hen bij de uitbreiding van de activiteiten. ,,Na afloop van de concerten houden we collectes en van onze cd’s gaat een gedeelte naar de stichting. Deze maand hebben we diverse kerstoptredens in het land gehad met het thema Overal zijn Wonderen, een familieconcert voor het hele gezin. We weten ook zeker dat het geld goed terechtkomt. Vorig jaar mochten we met Wilma en Henk mee naar Karungu. We waren hier twee weken, die wel twee jaar leken, zoveel hebben we gezien en meegemaakt terwijl we intussen ook de rust leerden kennen waarin de mensen daar leven. Henk en Wilma hadden ons al wel veel verteld, maar het is toch anders als je het zelf ervaart. De drukte en gejaagdheid hier komen ons nu zo zinloos voor. Polle, polle zeggen ze daar. Rustig aan. En: Hakuna matata. Maak je geen zorgen. We hebben de kliniek, de school en het kerkje bezocht en waren steeds onder de indruk van de levenskracht die de mensen daar uitstralen. Er wordt minder geklaagd dan in onze cultuur. Ze zijn meesters in het inrichten van hun leven, maar toch is er altijd een ondertoon van verdriet om de gebroken gezinnen en de aids die zoveel sterfte en verdriet veroorzaakt. Maar als je daar bent en niet om de mensen heen loopt maar de mens die lijdt in de ogen kijkt, kun je er niet omheen om te helpen. Het klinkt misschien nu alsof er alleen maar ellende is in Karungu, maar nogmaals de meeste mensen leven er vrolijk en schijnbaar zorgeloos. We dachten dat wij hen iets konden brengen, maar wat hebben we ontzettend veel van hen gekregen,’’ zegt Rikkert. Het boekje Bozy en de kraanvogel schreef Elly naar aanleiding van hun bezoek aan Karungu. Ook hiervan is de opbrengst weer voor de Andreas Manna Stichting.

Geest

Wilma en Henk van der Vinne gaan volgend jaar weer samen met Elly en Rikkert naar ‘hun kinderen’. ,,We weten dat we gesteund worden door een grote groep vrijwilligers. Maar belangrijker is de geest van God die ons en alle mensen in beweging doet komen om naastenliefde te geven en te ontvangen.”